Gạch xây dựng và gạch ốp lát: cách chọn phù hợp cho công trình

Gạch xây dựng và gạch ốp lát: cách chọn phù hợp cho công trình

Gạch xây tường: các loại phổ biến

Gạch dùng để xây tường ngăn và tường bao che có nhiều loại:

• Gạch ống Tuynel: sản xuất bằng công nghệ nung Tuynel, có lỗ rỗng bên trong giúp giảm trọng lượng. Đây là loại gạch phổ biến nhất cho tường ngăn phòng. Kích thước thường gặp: 8×8×18 cm hoặc 9×9×19 cm. Ưu điểm: nhẹ, giá vừa phải, cách âm và cách nhiệt khá tốt nhờ lỗ rỗng.

• Gạch đặc: không có lỗ rỗng, nặng hơn gạch ống. Dùng cho tường chịu lực, tường tầng hầm, móng hoặc các vị trí cần chịu tải trọng cao. Gạch đặc có cường độ nén cao hơn gạch ống.

• Gạch block bê tông: sản xuất từ bê tông, kích thước lớn hơn gạch đất nung (thường 10×20×40 cm hoặc 20×20×40 cm). Thi công nhanh hơn gạch ống do kích thước lớn, tiết kiệm vữa, phù hợp cho tường rào, tường bao, tường chịu lực.

Khi chọn gạch xây, cần cân nhắc vị trí sử dụng, tải trọng thiết kế, yêu cầu cách âm cách nhiệt và ngân sách.

Gạch ốp lát: phân nhóm theo kích thước và công dụng

Gạch ốp lát chia thành hai nhóm chính: gạch lát nền và gạch ốp tường.

• Gạch lát nền 60×60 cm: kích thước phổ biến cho phòng khách, phòng ngủ. Bề mặt bóng hoặc mờ, tùy sở thích. Phù hợp không gian từ 15 m² trở lên để tạo cảm giác rộng rãi.

• Gạch lát nền 80×80 cm: kích thước lớn, tạo cảm giác sang trọng, ít mạch ghép. Phù hợp phòng khách rộng, sảnh. Cần chú ý: gạch 80×80 nặng hơn, đòi hỏi thợ có tay nghề và lớp keo dán gạch chất lượng tốt để tránh bong tróc.

• Gạch ốp tường 30×60 cm: dùng cho tường nhà tắm, tường bếp, tường phòng khách (accent wall). Gạch ốp tường thường mỏng hơn gạch lát nền và có độ hút nước cao hơn — đây là đặc tính cần thiết để gạch bám dính tường.

Ngoài ra còn có gạch giả vân gỗ (kích thước 15×80 cm, 20×100 cm) phổ biến cho phòng ngủ, gạch mosaic cho trang trí, gạch chống trượt cho nhà tắm và khu vực ngoài trời.

Cách tính số lượng gạch

Để tính số lượng gạch cần mua, bạn cần biết diện tích thi công và kích thước gạch:

Công thức cơ bản: Số m² gạch = Diện tích thi công + Hao hụt (5–10%)

• Gạch xây tường: tính theo diện tích tường (dài × cao) trừ đi cửa sổ, cửa đi. Số viên gạch ống cho 1 m² tường dày 10 cm: khoảng 55–65 viên (tùy kích thước gạch và mạch vữa).

• Gạch lát nền: tính theo diện tích sàn. Ví dụ phòng 4×5 m = 20 m², cộng 10% hao hụt = 22 m². Gạch 60×60 cm: mỗi viên 0,36 m², cần khoảng 62 viên.

• Gạch ốp tường: tính diện tích tường cần ốp (chỉ ốp một phần chiều cao hoặc toàn bộ, tùy thiết kế).

Hao hụt 5% đối với phòng vuông vắn, đơn giản. Với phòng nhiều góc xéo, cột nhô ra hoặc hoa văn phức tạp, nên tính hao hụt 10–15%. Luôn mua dư để dự phòng — gạch cùng mã nhưng khác lô sản xuất có thể lệch tone màu.

Lựa chọn keo dán gạch và vữa

Việc gạch bám dính tốt và không bong tróc sau này phụ thuộc không chỉ vào chất lượng gạch mà còn vào chất kết dính:

• Vữa xi măng cát truyền thống: phù hợp cho gạch xây tường và lát nền bằng gạch nhỏ (kích thước dưới 40×40 cm). Ưu điểm là giá rẻ. Nhược điểm: không phù hợp cho gạch lớn, gạch có độ hút nước thấp.

• Keo dán gạch: bắt buộc dùng cho gạch ốp tường kích thước lớn, gạch lát nền 60×60 cm trở lên, và gạch granite có độ hút nước thấp. Keo dán gạch có nhiều loại: keo thường (cho gạch trong nhà), keo chống thấm (cho nhà tắm, ban công), keo ngoài trời.

Khi dùng keo dán gạch, cần phủ keo đều mặt sau gạch bằng bay răng cưa, đảm bảo 100% diện tích tiếp xúc. Gạch lớn mà phủ keo không đều sẽ rỗng phía sau, lâu ngày bị nứt hoặc bong.

Lưu ý khi nhận và bảo quản gạch

Gạch là vật liệu nặng và dễ vỡ, cần cẩn thận khi nhận hàng và lưu trữ:

• Kiểm tra khi nhận: đối chiếu mã sản phẩm, kích thước, số lượng (hộp hoặc viên) với đơn đặt. Kiểm tra ngẫu nhiên vài hộp xem có viên bị mẻ góc, nứt hoặc lệch màu không. Gạch ốp lát cùng mã sản phẩm nhưng khác lô (số lot/mẻ in trên hộp) có thể lệch tone.

• Bảo quản: xếp gạch trên nền phẳng, cứng. Chồng tối đa 5–6 thùng gạch ốp lát để tránh bẹp hộp dưới. Gạch xây (gạch ống, gạch block) xếp ngay ngắn, tránh đổ. Che bạt nếu để ngoài trời.

• Số lượng tối thiểu: mua gạch ốp lát nên dư 1–2 hộp ngoài số tính toán. Sau khi lát xong nếu còn thừa, giữ lại vài viên để thay thế khi có viên bị nứt hoặc thi công sửa chữa sau này.